RSS

SAO HẢI VƯƠNG – HÀNH TINH BÍ ẨN MÀU XANH

16 Jul


Chân dung Hải Vương Tinh

Bốn bức ảnh sao Hải Vương này được chụp từ kính thiên văn Hubble bằng Wide Field Camera 3 vào ngày 25-26 tháng 6, trong 16 giờ quay của nó. Bộ ảnh nhanh này được chụp thô bốn tiếng một lần, cung cấp một tầm nhìn toàn diện về hành tinh. Các hành ảnh tiết lộ những đám mây rất cao ở bán cầu bắc và nam. Mây ở đây bao gồm các tinh thể metan đóng băng.

Sao Hải Vương lúc 23:09 giờ quốc tế, ngày 25/6/2011

Hôm nay, sao Hải Vương đến đúng vị trí mà nó được phát hiện vào 165 năm trước. Để tưởng nhớ sự kiện này, Kính thiên văn Hubble của NASA đã chụp vài tấm ảnh kỉ niệm của hành tinh khổng lồ màu xanh.

Vệ tinh tự nhiên của Hải Vương Tinh

Một tấm ảnh mà độ sáng được tạo nên nhờ ba máy lọc màu cho thấy bề mặt dẹp của sao Hải Vương, khẳng định sự tồn tại của những đám mây trong khí quyển. 48 bức hình được làm tăng độ sáng để cho thấy các vệ tinh mờ nhạt và được ghép lại với ảnh gốc. Những chấm trắng là các vệ tinh tự nhiên đang chuyển động trên quỹ đạo của chúng trong thời gian Hubble quan sát. Đường màu xanh lá cây đậm mô tả quỹ đạo đầy đủ của mỗi vệ tinh. Khoảng cách giữa các hình ảnh tỉ lệ với thời gian Hubble chụp hình. Triton, ở phần dưới của góc bên trái, sáng nhất trong các vệ tinh thấy được trên hình, xa nhất so với hành tinh và chuyển động ngược chiều kim đồng hồ trong tầm nhìn này.

Bầu trời & Kính thiên văn: Đường đi của Hải Vương Tinh trong năm 2011

Vị trí của sao Hải Vương trên bầu trời luôn được đánh dấu trên bản đồ sao này, cùng với 1846 địa điểm được dự đoán là nó sẽ đi qua và nơi nó rốt cuộc được khám phá. Hành tinh xanh xuất hiện ở chòm sao Bảo Bình trong suốt thời gian còn lại của năm 2011. Sự đổi hướng rõ ràng trong sự vận động của sao Hải Vương qua suốt một năm là do sự chuyển động của Trái Đất xung quanh Mặt Trời.

 

Sao chổi đâm vào Hải Vương Tinh 200 năm trước – thông tin giả thuyết

Những phép đo mới được thực hiện bởi kính thiên văn hồng ngoại Herschel của Cơ quan Vũ trụ châu Âu đưa ra kết quả rằng có khả năng sao chổi đã từng đâm vào sao Hải Vương, hành tinh xa nhất trong hệ mặt trời của chúng ta, hai thế kỉ trước.

 

Hình cung của Hải Vương Tinh

Quầng sáng của sao Hải Vương tạo nên một hình cung khiến cực nam của hành tinh đang chìm dần vào bóng tối. Hình ảnh được chụp bởi tàu vũ trụ Voyager 2 của NASA sau khi nó bay đến gần hành tinh vào năm 1989

Đồ họa của Hải Vương Tinh

Hãy cùng nhìn vào bên trong sao Hải Vương, hành tinh thứ tám tính từ Mặt Trời có khí quyển mỏng và những trận gió nhanh nhất trong Thái Dương Hệ.

Sương mù trên Hải Vương Tinh

Trong bức ảnh sai màu này, những đối tượng ở sâu dưới tầng khí quyển thì màu xanh còn ở trên cao thì màu trắng. Tấm hình này được chụp bằng máy ảnh thấu kính rộng của Voyager 2 qua một bộ lọc màu cam và hai bộ lọc mêtan khác nhau. Ánh sáng tại các bước sóng mêtan được hấp thu chủ yếu tại tầng khí quyển sâu. Vật màu trắng sáng là một đám mây cao ở ngay phía nam của Đốm Đen Lớn. Đường ranh giới sắc nét bên trong đám mây sáng là thứ được tạo ra trong quá trình xử lí của máy tính trên Trái Đất.

Những đám mây nhỏ hơn khác có liên quan đến Đốm Đen Lớn thì màu trắng hoặc hồng và cũng ở trên cao. Quầng sáng của sao Hải Vương trông hơi đỏ vì tàu Voyager 2 quan sát nó theo hướng tiếp tuyến và ánh sáng mặt trời bị hắt trở lại không gian trước khi nó bị hấp thu bởi mêtan.

Một dải mây dài và hẹp ở trên cao được thấy ở gần phần đầu tấm ảnh đang ở 25 vĩ độ bắc và lớp sương mù nhạt đánh dấu xích đạo và các vùng cực.

 

Triton, vệ tinh của Hải Vương Tinh

Bức ảnh màu này chụp vệ tinh lớn nhất của sao Hải Vương là Triton vào ngày 24/8/2989 trong phạm vi 530000 km. Độ phân giải khoảng 10 km, đủ để thể hiện các chi tiết địa hình. Bức hình được tạo ra từ tấm ảnh được chụp thông qua các máy lọc màu xanh lá cây, tím và tím đậm. Sử dụng kĩ xảo này, các vùng được phản chiếu ở mức độ cao bởi màu tím đậm sẽ hóa xanh dương. Trong thực tế, không phần nào của Triton hiện ra màu xanh dương đối với mắt người. Bán cầu nam màu sáng, được đổ màu đến tận đường viền, có tông màu hồng thậm chí còn rực rỡ hơn cả màu vùng xích đạo. Bán cầu bắc màu tối hơn cũng có xu hướng chuyển sang màu hồng hoặc hơi đỏ trên hình.

 

Những vòng đai mỏng của Hải Vương Tinh

Tấm hình thấu kính rộng này của tàu Voyager 2 được chụp qua tấm lọc trong của máy ảnh lần đầu tiên cho thấy các vòng đai của sao Hải Vương một cách chi tiết. Hai vòng đai chính, cách Hải Vương Tinh 53000 và 63000 km, sáng hơn 5 đến 10 lần so với những bức ảnh trước. Sự khác biệt đó là do sự chiếu sáng và quan sát hình học. Trong những tấm ảnh trước, các vòng đai được nhìn thấy trong ánh sáng bị rải về phía sau so với tàu vũ trụ lệch một góc có pha 150. Tuy nhiên, tấm ảnh này được chụp ở góc lệch có pha 1350 vì Voyager rời hành tinh. Hình học đó thì lí tưởng để xác định những hạt nhỏ li ti khiến hướng chuyển động ưu tiên ánh sáng là tiếp tục về phía trước. Sự kiện vòng đai Hải Vương rực rỡ hơn nhiều ở góc chụp đó có nghĩa là sự phân bố các hạt nhỏ li li khá khác so với phần lớn các vòng đai của sao Thổ và Thiên Vương, chứa ít các hạt nhỏ cỡ hạt bụi hơn. Tuy nhiên, một vài thành phần của hệ thống vòng đai sao Thổ và Hải Vương thể hiện sự chuyển động về phía trước: Vòng đai F và vòng đai nhỏ Encke Gap ở sao Thổ và 1986U1R ở Thiên Vương. Chúng cũng là những vành đai nhỏ hẹp với nhiều chỗ xoắn và có sự tương tác với các vệ tinh nhỏ gần đó, những thiên thể quá nhỏ nên không thể bị phát hiện một cách trực tiếp. Trong hình này, hình cung bụi chính bao gồm ba nét đặc trưng mỗi cái dài 6-8 độ là được thấy rõ ràng. Tấm hình này được chụp khi Voyager cách Hải Vương Tinh 1.1 triệu km. Thời gian chụp là 111 giây. Sứ mệnh Voyager được chỉ đạo bởi Phòng thí nghiệm Sức đẩy Phản lực đại diện cho Bộ Khoa học Vũ trụ và Ứng dụng của NASA.

 

Những điểm nóng được tìm thấy trên Hải Vương Tinh

Những bức hình nhiệt mô tả nhiệt độ gần đỉnh tầng đối lưu của sao Hải Vương (ảnh trên phía trái) với nhiệt độ nóng nhất được phát hiện ở cực nam (ảnh đồ họa phía trên bên phải). Hai hình ảnh phía dưới mô tả nhiệt độ ở những vị trí cao của tầng bình lưu sao Hải Vương hay phần thấp hơn của khí quyển.

 

Hải Vương Tinh có lẽ đã từng bắt giữ Triton

Quan điểm của một nghệ sĩ về Triton và người bạn đồng hành của nó khi chúng đến gần sao Hải Vương. Cuộc chạm trán này tạo điều kiện cho vụ bắt cóc Triton và dẫn đến quỹ đạo nghịch hành của nó xung quanh Hải Vương Tinh, một sự kiện đã thay đổi thảm khốc hệ thống vệ tinh của sao Hải Vương

 

Một đám mây riêng lẻ trên Hải Vương Tinh tách ra làm đôi

Những hình ảnh ở cực nam của sao Hải Vương cho thấy hai đốm được tạo ra từ một cơn bão hội tụ trở lại thành một như các nhà thiên văn thấy vào tháng 7 năm 2007.

 

Hình ảnh mới của vệ tinh Triton của Hải Vương Tinh

Quang cảnh khu vực núi lửa trên vệ tinh Triton của sao Hải Vương được tạo ra bởi phép vẽ địa hình từ tấm ảnh chụp bởi tàu vũ trụ Voyager của NASA trong chuyến bay vào tháng 8 năm 1989.

 

Mây trắng ở Hải Vương Tinh

Tấm hình này được chụp bằng máy ảnh thấu kính rộng của Voyager 2 khi tàu vũ trụ này cách sao Hải Vương 590000 km. Bức ảnh đã được xử lí để đạt tới sự cân bằng màu sắc. Phần xử lí thêm được tiến hành để bỏ độ sáng của đám mây. Khâu xử lí cho phép cả cấu trúc của những đám mây ở vùng tối gần cực lẫn những đám mây sáng ở phía đông Đốm Đen Lớn được mô phỏng trên ảnh màu. Đuôi nhỏ của những đám mây cùng loại đang di chuyển từ đông sang tây và cấu trúc tỉ lệ lớn của phía đông Đốm Đen Lớn đều gợi ý rằng sóng đang hiện diện trong bầu khí quyển và đóng một vai trò lớn trong việc hình thành loại mây mà có thể được nhìn thấy.

 

Đốm Lớn trên Hải Vương Tinh

Bức ảnh thể hiện bề mặt cuối cùng trong tầm mắt của Đốm Đen Lớn mà Voyager sẽ chụp bằng máy ảnh thấu kính hẹp. Màn trập được đóng 45 phút cho tới đợt tiếp xúc gần nhất ở khoảng cách 2.8 triệu km. Cấu trúc nhỏ nhất có thể thấy xấp xỉ 50 km.

 

Đốm Đen trên Hải Vương Tinh

Kính thiên văn Hubble của NASA  phát hiện ra một đốm đen mới ở bán cầu bắc của sao Hải Vương. Vì bán cầu bắc đang nghiêng ra xa Trái Đất, đốm đen mới này xuất hiện ở rìa của hành tinh. Đốm là hình phản chiếu của một đốm đen tương tự ở bán cầu nam được phát hiện năm 1989 bởi tàu thăm dò vũ trụ Voyager 2. Vào năm 1994, Hubble cho thấy rằng đốm đen ở bán cầu nam đã biến mất

 

Những đám mây trên cao ở Hải Vương Tinh

Bức ảnh màu độ phân giải cao của tàu Voyager 2, được chụp 2 tiếng trước lần tiếp xúc gần nhất, cung cấp bằng chứng rõ ràng về điểm cao nhất của những vệt mây sáng trên sao Hải Vương. Những đám mây này được quan sát ở 29 vĩ độ bắc gần phía đông của ranh giới tối sáng. Hình dạng của đường mây được kéo dài theo đường vĩ tuyến cố định và mặt trời hướng về phần dưới bên trái. Những mặt đối diện với mặt trời thì sáng hơn lớp mây xung quanh vì chúng được phơi bày trực tiếp hơn dưới mặt trời. Bóng tối có thể được thấy ở mặt đối lập với mặt trời.

 

14 tảng đá vũ trụ được khám phá phía ngoài  Hải Vương Tinh

Cái nhìn của một nghệ sĩ về một mẩu đá lởm chởm trong Thái Dương Hệ mà thuộc lớp thiên thể gọi là những vật thể bên ngoài Hải Vương Tinh (TNO). Các nhà thiên văn học thực hiện việc chọn lọc những dữ liệu lưu trữ của Kính thiên văn Hubble của NASA đã thêm 14 TNO vào danh mục.

 

Gió trên sao Hải Vương

Gió trên sao Hải Vương thổi với tốc độ hơn 1500 dặm/giờ và là gió hành tinh nhanh nhất trong hệ mặt trời.

Nguồn: space.com

Người dịch: Nguyễn Huyền Trang – VPAC

Advertisements
 
Leave a comment

Posted by on July 16, 2011 in Home, Kiến thức

 

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: