RSS

Phân tử ôxi lần đầu tiên được khám phá trong vũ trụ

04 Aug

Kính thiên văn Herschel tìm thấy những phân tử ôxi trong một vùng dày đặc khí và bụi sát ngay khu vực hình thành sao ở tinh vân Orion.

Các nhà thiên văn cuối cùng cũng có thể thở dài nhẹ nhõm: Một đội nghiên cứu khoa học vừa mới phát hiện những phân tử ôxi đầu tiên trong vũ trụ sâu thẳm, đánh dấu đỉnh cao của cuộc tìm kiếm kéo dài gần 230 năm vì những phân tử vũ trụ giỏi lẩn tránh.

Các phân tử ôxi được khám phá trong vùng hình thành sao của tinh vân Orion, cách Trái Đất xấp xỉ 1500 năm ánh sáng, bởi Đài thiên văn Herschel của Cơ quan Vũ trụ châu Âu. Đài thiên văn sử dụng kính viễn vọng lớn và máy dò hồng ngoại để tập trung vào các sinh vật, được cho là phổ biến trong vũ trụ, nhưng cho đến nay vẫn rất khó tìm.

Các nguyên tử ôxi riêng lẻ (được gọi là ôxi nguyên tử) thì phổ biến trong vũ trụ, đặc biệt xung quanh những ngôi sao khổng lồ. Nhưng ôxi phân tử, được tạo thành từ hai nguyên tử ôxi ghép lại và chiếm 20% không khí chúng ta thở trên Trái Đất, tới giờ vẫn vượt quá tầm hiểu biết của các nhà thiên văn.

“Khí ôxi được khám phá từ những năm 1770 nhưng chúng ta mất hơn 230 năm mới tuyên bố chắc chắn được rằng phân tử rất đơn giản này tồn tại trong không gian”, Paul Goldsmith, nhà khoa học thực hiện dự án Herschel của NASA tại Phòng thí nghiệm Sức đẩy Phản lực ở Pasadena, California phát biểu. Goldsmith là tác giả lãnh đạo của một bài báo gần đây mô tả những phát hiện này trong Tập san Vật lí Thiên văn.

Những đường nguệch ngoạc hay quang phổ tiết lộ những dấu hiệu của các phân tử ôxi được phát hiện trong tinh vân Orion bởi Đài thiên văn Herschel.

Các nhà thiên văn đã tìm những phân tử ôxi khó kiếm trong vũ trụ qua hàng thập kỉ bằng cách sử dụng khí cầu cũng như các kính viễn vọng trên mặt đất và ngoài không gian. Kính thiên văn Odin của Thụy Điển đã phát hiện phân tử này vào năm 2007 nhưng sự phát hiện đó không thể được thừa nhận. Sự khám phá của đội Herschel đã được xác nhận, khẳng định sự tồn tại của ôxi phân tử trong vũ trụ.

Goldsmith và các đồng nghiệp của ông đề xuất rằng ôxi thực ra bị giam cầm trong nước đóng băng nơi bao phủ những hạt bụi nhỏ li ti. Họ nghĩ rằng ôxi được phát hiện bởi Herschel trong tinh vân Orion được hình thành sau khi ánh sáng sao sưởi ấm những hạt băng, giải phóng nước mà sau đó được chuyển đổi thành phân tử ôxi.

“Điều này lí giải nơi ôxi có thể đang ẩn nấp”, Goldsmith nói. “Nhưng chúng ta đã không tìm thấy những lượng lớn và vẫn không hiểu có điều gì đặc biệt đến thế ở những nơi chúng ta tìm được nó. Vũ trụ vẫn nắm giữ nhiều bí mật.”

Các nhà nghiên cứu dự định tiếp tục săn lùng phân tử ôxi trong những vùng hình thành sao khác.

“Ôxi là nguyên tố phổ biến thứ ba trong vũ trụ và dạng phân tử của nó chắc chắn phải dồi dào trong không gian”, Bill Danchi, nhà khoa học thực hiện chương trình Herschel tại Sở chỉ huy của NASA ở Washington, phát biểu. “Herschel đang cung cấp một công cụ mạnh để thám hiểm bí ẩn chưa được giải đáp này. Đài quan sát ban tặng cho các nhà thiên văn một công cụ cách tân để xem xét toàn bộ tập hợp các bước sóng mới nơi có dấu hiệu mách lẻo rằng ôxi có khả năng đang ẩn náu ở đó.”

Nguồn: space.com

Người dịch: Nguyễn Huyền Trang – VPAC

Advertisements
 
Leave a comment

Posted by on August 4, 2011 in Bản tin, Home, Sự kiện

 

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: